Yerli maske filtresi üretilmesine yönelik Ar-Ge projeleri muvaffakiyete ulaştı

Yerli maske filtresi üretilmesine yönelik Ar-Ge projeleri muvaffakiyete ulaştı 1

Tüm dünyayı tesiri altına alan yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgını nedeniyle maske üreticileri materyal tedarikinde aksaklıklar yaşarken, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı bu gereksinimin karşılanmasına yönelik çalışmalara sürat verdi. Bu kapsamda yüksek koruyuculuk sağlayan profesyonel maske filtrelerinin yerlileştirilmesi için Ar-Ge çalışmaları önceliklendirildi.

Kelam konusu projelere ait açıklamalarda bulunan Bakan Mustafa Varank, muhtaçlığı görür görmez harekete geçtiklerini söyledi.

Filtreleri yerlileştirecek takımla maske üreticilerini bir ortaya getirdiklerini söyleyen Varank, çok kısa müddette sonuç alınarak seri üretime geçişte değerli uzaklık alındığını belirtti. Bakan Varank, şu sözleri kullandı:

“Koronavirüs salgınıyla uğraşta sıhhat ekipmanlarının temini ve arz sürekliğinin sağlanması en temel gayemiz oldu. Bu doğrultuda dezenfektan, kolonya, maske ve yerli teneffüs aygıtı üzere temel gereçlerin piyasa talebini karşılaması için derhal aksiyon aldık. N95 ve N99 olarak isimlendirilen yüksek hami maskelerin filtrelerinin yerli üretimi için TÜBİTAK MAM Materyal Enstitüsünü görevlendirdik. Bu filtreleri daha evvel Almanya ve Fransa’dan ithal ediyorduk. Kilogram fiyatı 14 avrodan 50 avroya kadar yükseldi. Lakin salgının güzelce yayılmasıyla birlikte her iki ülke de bu filtrelerin yurt dışına satışını yasakladı. TÜBİTAK’taki takımımız, 1 ay üzere kısa müddette nanofiber temelli filtreleri üretti. Test süreçleri muvaffakiyetle yürütülüyor. Bir öbür çalışma da İstanbul Teknik Üniversitesi MEM-TEK bünyesinde devam ediyor. 10 sene evvel devlet takviyesiyle kurulan bu Merkezde geliştirilen teknolojilerin neredeyse tamamı Bakanlığımız tarafından finanse ediliyor. Buradaki araştırma grubunun geliştirdiği N95 filtreleri testleri geçmiş durumda.”

Seri üretim çok yakın

Varank, testlerin akabinde seri üretime geçileceğini belirterek, filtreleri kullanacak maske üreticilerine, hem teknoloji transferi hem de altyapının kurulması konusunda danışmanlık verileceğini lisana getirdi.

Yatırım sürecinde firmaların, Bakanlığın KOSGEB ve kalkınma ajansları takviyelerinden de yararlanabileceğine dikkati çeken Varank, şöyle devam etti:

“Üretim sınırlarının faaliyete geçmesiyle birlikte bu alandaki dışa bağımlılık büsbütün ortadan kalkmış olacak. En az dört firmanın seri üretim kabiliyeti kazanmasını bekliyoruz. Yıllardır Ar-Ge’ye, teknolojiye ve bilime yaptığımız yatırımlar, kısa müddette kazandığımız bu başarıda temel rolü oynadı. Süratli bir uyumla, tüm tarafları bir ortaya getirdik, sonuç odaklı hareket ettik ve araştırmacılarımızın özverisi sayesinde de istediğimize ulaştık. Ulusal Teknoloji Atılımını, sıhhat alanında da süratle hayata geçirmeye devam ediyoruz. Sıhhat çalışanlarımızın gücüne güç katmak için var gücümüzle çalışıyor, eser tedariki konusunda kapasitemizi daha da ileriye taşıyoruz.”

“Mevcut eserlere kıyasla avantajlı”

TÜBİTAK MAM Materyal Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Metin Usta da Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının talebi üzerine N95, N99 tipi maskelerin filtrelerine yönelik çalışmalara başladıklarını söyledi.

Usta, nanofiber filtrelerin üretim ve testlerinin enstitü bünyesindeki laboratuvarlarda gerçekleştirildiğini ve ilgili Avrupa standartlarına nazaran sızdırma ve teneffüs direnci testlerinin yapılmasında da MFA Mask firmasından takviye aldıklarını belirterek, şu tabirleri kullandı:
“N95 ve N99 sınıfı maske filtrelerinin üretiminde kullandığımız elektrospin nanofiber teknolojisiyle, muadillerine nazaran daha ince ve hafif bir gereçle yüksek sızdırmazlık ve düşük teneffüs direncine sahip maske filtrelerini laboratuvar ölçeğinde üretmeyi başardık. Bu maskeler, pazardaki mevcut ticari eserlere kıyasla sağladığı yüksek koruyuculuk ve kullanım rahatlığı açısından değerli avantajlar sunuyor.”

Günlük 150 bin kapasite maksadı

Teneffüs direnciyle ilgili Avrupa standardının belirlediği son kriterin sağlanmasına yönelik çalışmaların devam ettiğini aktaran Usta, bunların tamamlanmasından sonraki basamakta TÜBİTAK MAM tarafından pilot ölçekte üretilecek nanofiber filtrelerin MFA Mask firması tarafından maskelere entegrasyonunun gerçekleştirileceğini bildirdi.
Usta, entegrasyon sonrasında uygunluk testlerinin tekrar yapılacağını belirterek, testlerin muvaffakiyetle sonuçlanmasının akabinde seri üretime geçilmesi için MFA Mask firmasına gerekli teknik takviyenin sağlanacağını, bunlar için de gerekli altyapı maliyetinin belirlenmesi konusunda eş vakitli olarak çalışıldığını anlattı.

Türkiye’nin bu alandaki gereksinimini karşılayabilmek için firma tarafından günlük en az 150 bin maske üretiminin hedeflendiğini söyleyen Usta, “Küresel Kovid-19 salgını nedeniyle tedarikte sorun yaşanan N95 ve N99 maske filtrelerinde yerli üretim mecburilik haline geldi. Yürüttüğümüz proje sonucunda, nanofiber asıllı filtre üretim teknolojisi kazanılmış oldu.” değerlendirmesinde bulundu.

Kovid-19 salgını nedeniyle çalışmalara sürat verildi

İTÜ MEM-TEK Müdürü Prof. Dr. İsmail Koyuncu da son devirde yerli maske üretiminin daha da ehemmiyet kazandığını vurgulayarak, birkaç yıl evvel başlattıkları N95-N99 tipi maskelerin filtrelerinin geliştirilmesi konusundaki Ar-Ge projelerine Kovid-19 salgını nedeniyle sürat verdiklerini anlattı.

Koyuncu, mart ayının birinci haftasından itibaren, testleri akredite laboratuvarlarda yapılmış ve memleketler arası standartlara uygun yüzde 100 yerlilikte N95 maske filtre gereçlerinin geliştirdiklerini belirterek, üretimin yalnızca laboratuvarda değil, pilot ve gerçek ölçekli tesiste de gerçekleştirildiğinin bilgisini verdi.

Projelerinin İTÜ Arı Teknokent ve TÜBİTAK tarafından desteklendiğini tabir eden Koyuncu, “Proje kapsamında öncelikle nanofiber üretim teknolojisini geliştirdik ve N95/FFP2-FFP3 stili maske filtrelerini üretmeye başladık. Yalnızca maske filtresi değil, bunları üretecek makinede de kendimize özgün bir tasarım geliştirdik, patent müracaatlarımızı yapma kademesindeyiz.” dedi.

Koyuncu, maske filtresi tedarik sıkıntısının önüne geçmek ve Türkiye’de maske üretimini sürdürmek ismine geliştirdikleri filtrelerin seri üretimine de başladıklarını vurgulayarak, bu bahiste endüstriyel ölçekli üretim yapabilen sayılı gruplardan birisi olmanın gururunu yaşadıklarını lisana getirdi.

Günlük 10-20 bin ortasında N95/FFP2-FFP3 özelliklerine sahip maske filtresi üretecek altyapılarının bulunduğunu lisana getiren Koyuncu, bu sayısı tüm maske üreticisi firmaların da gereksinimini karşılayacak formda günlük 500 bine çıkarmayı hedeflediklerini bildirdi.

Maske üreticileriyle toplantı yapıldı

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı önderliğinde ülkedeki tüm N95/N99 maske üreticileriyle toplantı yaptıklarını söz eden Koyuncu, şöyle konuştu:

“Bu teknolojiyi iştirakçi maske üreticilerinin altyapılarına kazandırabileceğimizi belirttik. Birçok maske üreticisi firmaya üretim altyapısını kazandırmak üzere çalışmalarımızı başlattık, en geç bir ay içinde tamamlanacak ve maske üreticisi firmaların N95 maske filtresi konusunda yurt dışına bağımlılığı kalmayacak. Bu bahiste gece gündüz demeden, ülkemizin bu güç vakitleri atlatabilmesi için takımımla birlikte elimizden geleni yapıyoruz.”

Bir Cevap Yazın