Ön kamera sendeyiz. Son üç, iki, bir ve yayın

Ön kamera sendeyiz. Son üç, iki, bir ve yayın 1

Öncelikle, yıllardır üniversitelerin irtibat fakültelerinde öğretilen klasik yayıncılık tekniklerinin, kurallarının ve etik kıymetlerinin artık geçerli olmadığını söyleyerek başlayalım. Üniversite yıllarımdan hatırlıyorum, duayen hocalarımız yılların birikimiyle bizlere şahane bilgiler aktarırdı. Hatta bu bilgiler, uzun bir müddet mesleksel mesleklerimize de ışık tuttu. Lakin günümüzdeki irtibat anlayışı yesyeni dinamiklere sahip ve tabir yerindeyse herkes kendi kurallarını belirliyor.

90’lı yılların başında Amerika’da yaygınlaşan ve 2000’li yıllarda ülkemizde de örnekleri görülen yurttaş gazeteciğinin toplumsal medya mecralarıyla birlikte günümüzdeki noktaya ulaşacağını kestirmek 10 yıl öncesine kadar çok zordu. Lakin internet kullanımının artmasıyla global bir köy haline gelen dünyada kitleler, dijital dünyanın dinamiklerine çok süratli ayak uydurdu ve milyonlarca insan kısa müddette bağımsız birer yayıncı oldu. Üstelik bir dünya ıvır zıvıra, ekipmana ve çeşitli yayıncılık prensiplerine muhtaçlık duymadan… Ne özgürlük ama! 

Salgınla gayret ettiğimiz ve toplumsal izolasyonu sağlamak için konuta kapandığımız şu günlerde de toplumsal medyada yapılan yayınların sayısının süratle arttığını görüyoruz. Ünlü müzisyenlerin canlı yayın konserleri, sohbetler, trainer’ların antrenman yayınları, eğitimler ve çok daha fazlası var bu yayınlarda. Hiçbiri de profesyonel yayın değil, konutlarımızda biz bize oturuyoruz esasen, neden profesyonel olsun ki? Lakin bir saniye! Kurumsal şirketler, büyük markalar? Onlar ne olacak? Bu denli yıl o şıkır şıkır, cafcaflı imajlarını ‘kanla’ yazılmış kurallara borçlu olan, bölümünde ağır bir “duruşu olan” büyük toplar? İşte onlara gelince işin rengi biraz değişiyor. Onlar ısrarla kurumsal bir rehbere ve kurallara gereksinim duyuyor. Zira idare konseyleri, konutlarında de olsa, bir mevzuyu masaya yatırıp enine uzunluğuna incelemeden, çabucak bir toplantı organize edip kıymetlendirme yapmadan rahat edemiyor. E tabi, yılların alışkanlığı… Ancak bu süreci onlar için kolaylaştıracak çok kolay kimi püf noktaları var. Buradan paylaşmış olalım, tahminen işlerine fayda.

Öncelikle, herkesin yayın yaptığı bir ortamda, rakip yayıncılardan ayrışmak ve amaç kitlenin ilgisini çekmek için ilgi alımlı bir husus ya da konuk bulmak gerekiyor. İkisi birlikte olursa ne ala! Yani aslında televizyon kanallarının yıllardır reyting için yaptığı şeyin bir gibisi bu. Mevzu, konsept ve konuk tamamsa, bunu en güzel halde duyurmaya geliyor sıra. “Duyduk duymadık demeyin, bakın biz bu türlü bir şey yapıyoruz!” demek kıymetli. Tabi bunu da yapmanın bin bir çeşit yolu var. Örneğin; Instagram canlı yayını yapılacaksa, yayınla ve programla ilgili bir takvim hazırlanıp sponsorlu olarak maksat kitlenin karşısına çıkarılabilir. Hele bir de dikkat cazip bir kreatif ve merak uyandırıcı bir açıklama ve davet varsa, tamamdır bu iş. Bununla birlikte, Instagram kıssalarında geri sayım özelliğinin kullanılabileceğini de hatırlatalım. Yayın vakti geldiğinde teknik meseleler yaşamamak ismine, evvelce internet kontağının güçlü olduğu bir yerin belirlenmesi ve gürültüsüz, sakin bir ortam seçilmesi de kıymetli.

Her şey tamam, sıra geldi yayına. İşte bu noktada da dikkat edilmesi gerekenleri paylaşalım. Yayın, portre modu yerine landscape modunda yapılırsa, kaydedilen imajlar daha sonra Facebook ve YouTube’da da rahatça kullanılabilir. Iştirakçileri selamlama görüntünün en başında yapılmalı, şayet yayına başladıktan 5 dk sonra yeni gelenler olursa husus bölünmeden anlatılmaya devam edilmeli. Ancak canlı yayına çok büyük bir isim/marka iştirak gösterirse kesinlikle özel olarak selamlanmalı; o büyük ismin/markanın da gerçekleşen yayını tercih ettiği takipçilere vurgulanmalı. Husus her ne olursa olsun, konuşmacının müspet olması ve herkesin anlayabileceği bir lisanla, akıcı bir halde konuşması çok kıymetli. Bunun yanı sıra mevzuyu yaratıcı bir biçimde işlemek dikkat çeker, izlenirliğin artmasına katkı sağlar. Yayının birinci anları etkileşim için kullanılmalı (hal/hatır sorma gibi), iştirakçiler toplanıp, sayı arttıktan sonra asıl içeriğe geçilmeli. Canlı yayınlar izleyicilerin yorumlarını paylaşmasına ve soru yöneltmesine müsaade veriyor. Bu özellik göz arkası edilmemeli tüm sorular yanıtlanmasa bile seçilecek sorulara ait anlatımlar yapmaya ihtimam gösterilmeli. Bu durum izleyici sadakatini artırır, izlenme ve takip edilme sayılarını yükseltir. İzleyicilere, yayının sonunda verilecek bir ikramdan yahut yapılacak bir sürprizden bahsedilirse birçok kişi yayını sonuna kadar izleyebilir. Son olarak izleyicileri sıkmamak ismine yayınları kısa tutmakta da yarar var. 

Tüm bunlara dikkat ederseniz, yılların televizyoncularına taş çıkaran yayınlar yapabilir, karantina sürecinde amaç kitlenizle aranızdaki bağı sıkılaştırabilirsiniz.

Şinasi Furkan AVCI
twitter.com/snsfrknvc

Bir Cevap Yazın