Musk’ın ‘dile gerek kalmayacak’ açıklaması kısa vadede mümkün görünmüyor

Musk'ın 'dile gerek kalmayacak' açıklaması kısa vadede mümkün görünmüyor 1

İstanbul Medipol Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Bahar Güntekin, ABD’li teşebbüsçü Elon Musk’ın yakın gelecekte teknoloji sayesinde dile muhtaçlık kalmayabileceği açıklamasını üzerine “Çok yeni teknolojiler olduğu için beyne takılması planlanan çipler ile lisana olan gerekliliğinin ortadan kaldırılmasının 5 ya da 10 yıl içinde mümkün olmadığını düşünüyorum.” dedi.

Amerikalı teşebbüsçü Elon Musk geçen hafta “The Joe Rogan Experience” isimli programda sahip olduğu nöroteknoloji firması Neuralink’in çalışmaları hakkında ayrıntılı açıklamalarda bulundu.

SpaceX ve Tesla Motors şirketlerinin kurucusu Musk, saç telinden daha ince olan sicimlere bağlı elektrotlar ile beynin sinyallerini çözme teşebbüsü olarak isimlendirilen “Neuralink” projesi hakkında yaptığı açıklamada, şirketin önümüzdeki yıl içinde birinci defa bir Neuralink aygıtını insan beynine bağlayabileceğini umduğunu söyledi. Bunan nazaran pille çalışan bir çip, kafatasına yerleştirilecek ve beyne elektrotlar gönderebilecek.

Musk programda yaptığı açıklamada, “Konuşmanıza gerek kalmayabilir. Tahminen duygusal nedenlerle hala devam edebiliriz. Fakat bu aygıtlarla çok süratli ve daha hassas bir halde bağlantı kurabilirsiniz. Lisana ne olacağından emin değilim. Bu türlü bir durumda Matrix üzere bir şey olurdu. Farklı bir lisanda mi konuşmak istiyorsunuz? Sorun değil, yalnızca programı indirin.” tabirlerini kullandı.

Şirketin ne kadar vakitte bu teknolojik düzeye ulaşacağı sorusuna ise Musk, “Eğer süreç hızlanmaya devam ederse 5 ya da 10 yıl içinde.” yanıtını vermişti.

Bahis ile ilgili AA muhabirine açıklamada bulunan İstanbul Medipol Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Bahar Güntekin, günümüzde beyin üzerine yapılan çalışmalara değinerek şunları söyledi:

“Beyin-bilgisayar orta yüzleri 1973 yılında UCLA Üniversite profesörlerinden Jacques Vidal’ın beynin elektriksel sinyalleri ile nesnelerin denetiminin mümkün olduğu çalışması ile başlar lakin bu husustaki çalışmalar 1990’larda artış gösterir. Beynin elektriksel sinyallerini “Elektroensefalografi” (EEG) olarak isimlendirdiğimiz usul ile ölçmek mümkündür.

Rastgele bir duyusal sistemden beyne bilgi geldiğinde EEG sinyallerimiz değiştiği üzere, algılama, karar verme, motor hareketi planlama, bilişsel fonksiyonlar üzere birçok farklı işlev sırasında EEG sinyallerimiz değişir. Beyin-Bilgisayar orta yüzleri işte bu EEG sinyallerindeki değişikleri tespit ederek insan beyni ile farklı bilgisayar ve teknolojilerini birbirine bağlayan sistemler geliştirebilmektedir.”

Beyin-bilgisayar orta yüzlerinin en başarılı uygulamalarının farklı patolojilere bağlı olarak vücutlarını denetim edemeyen hastalar üzerinde geliştirildiğine dikkati çeken Güntekin, “Başlangıç çalışmalarında şahısların bilgisayar ekranı üzerindeki okları ilerletmeleri ile harfleri seçerek yazı yazmalarına imkân tanıyan çalışmalardan sonra daha karmaşık hareketlerin gerçekleştirilebildiği çalışmalar yürütülmüştür. Uzunluğundan aşağısı felç olan Matt Nagle 2005 yılında bir beyin-bilgisayar orta yüzü kullanarak yapay bir eli denetim eden birinci kişidir.” dedi.

“Duygulardan bağımsız bir lisan yanlış anlaşılmalara da sebep olabilir”

Konuşma ve lisan ile ilgili çalışmaların şimdi çok yeni olduğunu anlatan Güntekin, kelamlarına şöyle devam etti:

“2019 yılında Nature isimli bilimsel mecmuada mevzu ile ilgili iki değerli yayın çıktığı görülmüştür. Bu iki araştırma epey ümit vericidir. Bu her iki çalışmada da Gopala Krishna Anumanchipalli, Josh Chartier, Edward F Chang, Chethan Pandarinath ve Yahia H. Ali isimli bilim insanları bireylerin lisana getirdikleri cümleleri başarılı bir formda bilgisayar tarafından tekrar edilmesini sağlamışlardır. Araştırıcılar bu çalışmalarda bireylerin konuşma sırasında açığa çıkan elektriksel aktivitesini kaydedip belirledikten sonra bu sinyalleri akustik sinyallere dönüştürmüş ve şahısların lisana getirdikleri cümlelerin hayli benzerilerini üretebilmişlerdir.

Bu tıp çalışmalar farklı hasta kümeleri için geliştirilecek nöroprotez teknolojisi için öncü değerli çalışmalar olmakla birlikte, şimdi epey yeni ve daha çok geliştirilmesi gereken teknolojilerdir. Beyin-bilgisayar orta yüzleri ile gerçekleştirilen çalışmalar epeyce süratli bir formda ilerliyor olmasına karşın, çok yeni teknolojiler olduğu için beyne takılması planlanan çipler ile lisana olan gerekliliğinin ortadan kaldırılmasının 5 yada 10 yıl içinde mümkün olmadığını düşünüyorum. Ayrıyeten insan mekanik bir sistemden farklı olarak hisleri ile de konuşur. Hislerden bağımsız bir lisan yanlış anlaşılmalara da sebep olabilir. Günümüzde sıklıkla kullandığımız yazılı mesajlaşmalarda dahi duygusal tabirlerin yerine farklı emojiler kullanarak lisan ve hisler ortasındaki bağı muhafazaya çalışıyoruz.”

“Düşüncelerinin bilgisayarlar ile tespit edilmesi kademesinden şimdi hayli uzağız”

Çiplerle beyin okuması yapılabilir mi halindeki bir soru üzerine ise Güntekin, lisanın insanı insan yapan, öbür canlılardan ayıran en değerli özelliklerden biri olduğunu belirtti.

Güntekin, “Yıllar içerisinde farklı coğrafyalarda değişime uğramış insan beyni geliştikçe lisan de gelişmiştir. Niyet ise çok daha karmaşıktır. Her ne kadar husus ile ilgili öncü çalışmalar da olsa, insan kanısı başta beynin ön bölgesi olmak üzere beynin bütününün bir fonksiyonudur. Bu sebeple beşerinin milisaniyeler içerisinde değişen ve farklı beyin bölgelerinde temsil edilen niyetlerinin bilgisayarlar ile tespit edilmesi evresinden şimdi epeyce uzağız. Bu durumun 5-10 sene içerisinde değişeceğini düşünmüyorum ancak gelecekte bir gün mümkün olabilir.” diye konuştu.

Beynin çipler yolu ile hacklenip hacklenemeyeceği üzerine gelen bir soru üzerine de Güntekin, “İnsan beyni epey karmaşık yapıya sahip, bütün olarak çalışan, çoklu bağlantısallık içeren bir yapıya sahiptir. Beyinde yer alan elektriksel sinyallere baktığımızda doğrusal olmayan epey karmaşık bir yapıya sahip olduğu, uyarana ve işleve bağlı olarak değişen farklı frekans ve vakit aralıklarında elektriksel sinyallerin açığa çıktığı görülebilir. Bu kadar karmaşık bir yapının çipler ile hacklenmesinin günümüzde ve yakın gelecekte mümkün olmadığını düşünüyorum.” halinde konuştu.

Bir Cevap Yazın